Νέα δεδομένα φέρνει για μελισσοκόμους και επιχειρήσεις εμπορίας μελιού η ψηφιακή πλατφόρμα «e-honey», η οποία θεσμοθετείται στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και θα παρακολουθεί ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής, εισαγωγής, εμπορίας και διακίνησης μελιού και λοιπών μελισσοκομικών προϊόντων.
Η δημιουργία της πλατφόρμας προβλέπεται στο άρθρο 60 του ν. 5336/2026, με το οποίο προστέθηκε νέο άρθρο 9Α στον ν. 4691/2020. Βασικός στόχος είναι η πλήρης ιχνηλασιμότητα του μελιού, από την παραγωγή μέχρι τη διάθεσή του στην αγορά, ανεξάρτητα από το εάν το προϊόν παράγεται στην Ελλάδα, προέρχεται από άλλο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή εισάγεται από τρίτη χώρα.
Ποιοι θα είναι υποχρεωμένοι να δηλώνουν στοιχεία
Στο νέο σύστημα θα υπάγονται οι ενεργοί μελισσοκόμοι, αλλά και φυσικά ή νομικά πρόσωπα που δραστηριοποιούνται στην εμπορία και τη διακίνηση μελιού και άλλων μελισσοκομικών προϊόντων.
Μέσω του «e-honey» θα αποτυπώνονται τα αποθέματα και θα παρακολουθούνται οι ποσότητες που παράγονται, εισάγονται, εμπορεύονται και διακινούνται στην ελληνική αγορά.
Η πλατφόρμα θα συνδέεται με το Εθνικό Ηλεκτρονικό Μελισσοκομικό Μητρώο, καθώς και με άλλα πληροφοριακά συστήματα και μητρώα του Δημοσίου. Παράλληλα, η ΑΑΔΕ θα μπορεί να παρέχει μέσω διαλειτουργικότητας στοιχεία από ηλεκτρονικά τιμολόγια και ψηφιακά παραστατικά εμπορίας.
Πρόστιμα έως 10.000 ευρώ
Ιδιαίτερα αυστηρό είναι το πλαίσιο των κυρώσεων που προβλέπει ο νέος νόμος.
Σε περίπτωση εκπρόθεσμης ή μη καταχώρισης στοιχείων, αλλά και όταν δηλώνονται ψευδή, ελλιπή ή παραπλανητικά δεδομένα, προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο από 200 έως 10.000 ευρώ.
Το ύψος της κύρωσης θα προσδιορίζεται, μεταξύ άλλων, με βάση τον αριθμό των κυψελών που διαθέτει ο παραγωγός, το εάν πρόκειται για επαγγελματία ή μη ενεργό μελισσοκόμο, την ιδιότητα του εμπόρου και το εάν η παράβαση έγινε εν γνώσει του υπόχρεου.
Βαριές κυρώσεις σε περίπτωση υποτροπής
Ακόμη αυστηρότερες είναι οι συνέπειες εφόσον υπάρξει υποτροπή μέσα σε χρονικό διάστημα δύο ετών.
Για τους ενεργούς μελισσοκόμους, το πρόστιμο διπλασιάζεται, ενώ προβλέπεται και απώλεια του δικαιώματος συμμετοχής σε εθνικά ή ευρωπαϊκά μέτρα στήριξης και ενίσχυσης του αγροτικού και μελισσοκομικού τομέα.
Παράλληλα, ο παραβάτης μπορεί να χάσει δικαιώματα που συνδέονται με την ασφάλιση και την αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ.
Για φυσικά ή νομικά πρόσωπα που ασκούν εμπορική δραστηριότητα, το πρόστιμο θα προσδιορίζεται με βάση τον κύκλο εργασιών της προηγούμενης χρονιάς και τη σοβαρότητα της παράβασης.
Επιπλέον, μπορεί να επιβληθεί αναστολή του δικαιώματος εισαγωγής ή εμπορίας μελιού και μελισσοκομικών προϊόντων για χρονικό διάστημα από 10 ημέρες έως και δύο μήνες.
Σωρευτικά τα πρόστιμα για παραγωγούς που είναι και έμποροι
Ο νόμος προβλέπει επίσης ότι εάν ένας υπόχρεος δραστηριοποιείται ταυτόχρονα ως μελισσοκόμος-παραγωγός και ως έμπορος ή διακινητής και παραβιάζει τις υποχρεώσεις του και με τις δύο ιδιότητες, τα αντίστοιχα διοικητικά πρόστιμα θα επιβάλλονται σωρευτικά.
Αναμένονται οι υπουργικές αποφάσεις
Το νέο θεσμικό πλαίσιο έχει πλέον τεθεί, ωστόσο κρίσιμες λεπτομέρειες για την καθημερινή εφαρμογή του «e-honey» παραμένει να εξειδικευτούν.
Με υπουργικές αποφάσεις θα καθοριστούν, μεταξύ άλλων, τα στοιχεία και οι ποσότητες που θα δηλώνονται, οι προθεσμίες καταχώρισης, ο τρόπος λειτουργίας και διασύνδεσης της πλατφόρμας, οι διαδικασίες ελέγχου και ο ακριβής τρόπος επιβολής και υπολογισμού των προστίμων.