Προκαταβολές έως 50%, μερικές και τελικές πληρωμές – Οι έλεγχοι, τα δικαιολογητικά και οι παγίδες που πρέπει να γνωρίζουν οι δικαιούχοι
Σε πλήρη λειτουργία μπαίνει η διαδικασία πληρωμής για τις ανειλημμένες υποχρεώσεις των Σχεδίων Βελτίωσης, με συγκεκριμένα στάδια από την ηλεκτρονική υποβολή του αιτήματος έως την τελική πίστωση των χρημάτων στον λογαριασμό του δικαιούχου.
Η διαδικασία αφορά τις Παρεμβάσεις Π3-73-2.1 – Σχέδια Βελτίωσης Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων που συμβάλλουν στην Ανταγωνιστικότητα και Π3-73-2.2 – Επενδύσεις στις Γεωργικές Εκμεταλλεύσεις που συμβάλλουν στην Εξοικονόμηση Ύδατος, στο πλαίσιο του ΣΣ ΚΑΠ 2023-2027, καθώς και τις ανειλημμένες υποχρεώσεις των σχετικών δράσεων του ΠΑΑ.
Η νέα διαδικασία δεν περιορίζεται στην απλή υποβολή ενός αιτήματος. Προβλέπει μια ολοκληρωμένη αλυσίδα ελέγχων, διοικητικών ενεργειών και εκκαθάρισης, με τη συμμετοχή του ΠΣΚΕ, του ΟΠΣΚΑΠ, των αρμόδιων φορέων και, στο τελικό στάδιο, του συνεργαζόμενου τραπεζικού ιδρύματος.
Τι αλλάζει στην πράξη για τον δικαιούχο
Ο δικαιούχος έχει τη δυνατότητα να υποβάλει αίτημα:
- προκαταβολής
- μερικής πληρωμής
- τελικής πληρωμής
Η διαδικασία ξεκινά ηλεκτρονικά μέσω ΠΣΚΕ. Το αίτημα λαμβάνει μοναδικό κωδικό και ημερομηνία οριστικοποίησης, ενώ συνοδεύεται από τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και παραστατικά.
Από εκεί και πέρα, το αίτημα ακολουθεί μια συγκεκριμένη διαδρομή:
ΠΣΚΕ → διοικητικός έλεγχος → ΟΠΣΚΑΠ → αναγνώριση και εκκαθάριση → εντολή πληρωμής → τράπεζα → πίστωση λογαριασμού.
Προκαταβολή έως 50%: Ποιοι είναι οι όροι
Ένα από τα σημαντικότερα σημεία της διαδικασίας είναι η δυνατότητα χορήγησης προκαταβολής.
Μετά την έκδοση της απόφασης συνεχιζόμενων πράξεων, μπορεί να χορηγηθεί προκαταβολή έως 50% της υπολειπόμενης δημόσιας δαπάνης, μετά την οριστική υποβολή σχετικού αιτήματος μέσω ΠΣΚΕ.
Η προκαταβολή, όμως, συνοδεύεται από συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Απαιτείται:
100% εγγύηση της αιτούμενης προκαταβολής, με τραπεζική ή ισοδύναμη εγγύηση υπέρ του Οργανισμού Πληρωμών.
Παράλληλα απαιτείται βεβαίωση ανοίγματος ειδικού τραπεζικού λογαριασμού για τους σκοπούς της προκαταβολής, ενώ η εγγυητική επιστολή πρέπει να ακολουθεί το προβλεπόμενο υπόδειγμα.
Γιατί είναι κρίσιμο αυτό το σημείο;
Επειδή η προκαταβολή συνδέεται άμεσα με την πορεία υλοποίησης της επένδυσης και με την επόμενη διαδικασία αποδέσμευσης της εγγυητικής.
Η εγγυητική δεν «ξεκλειδώνει» αυτόματα
Όταν έχει χορηγηθεί προκαταβολή, το πρώτο αίτημα πληρωμής μπορεί να οδηγήσει στην αποδέσμευση της εγγυητικής εφόσον έχει υλοποιηθεί εγκεκριμένο φυσικό και οικονομικό αντικείμενο τουλάχιστον ίσο με το ποσό της προκαταβολής.
Εάν το υλοποιημένο αντικείμενο είναι μικρότερο, προβλέπονται διαφορετικές λύσεις, ανάλογα με την περίπτωση:
- αντικατάσταση της εγγυητικής με νέα που καλύπτει τη διαφορά,
- τμηματική αποδέσμευση,
- ή επιστροφή της σχετικής διαφοράς.
Και υπάρχει ακόμη ένα σημείο που χρειάζεται προσοχή
Για την εκκαθάριση της προκαταβολής πρέπει να έχουν καταβληθεί οι τυχόν τόκοι που δημιουργήθηκαν από τη χορήγησή της, ώστε να αποδεσμευτεί η εγγυητική επιστολή.
Πριν από την πληρωμή έρχεται ο έλεγχος
Η υποβολή του αιτήματος δεν σημαίνει αυτομάτως και πληρωμή.
Προηγείται διοικητικός έλεγχος μέσω ΠΣΚΕ, ενώ ο έλεγχος της επένδυσης πραγματοποιείται με βάση τα παραστατικά και τα συνοδευτικά έγγραφα, αλλά και μέσω επιτόπιας επίσκεψης.
Ο έλεγχος εξετάζει, μεταξύ άλλων:
Την ορθότητα των στοιχείων
Γίνεται διασταύρωση των δεδομένων μέσω των διαθέσιμων πληροφοριακών συστημάτων και βάσεων δεδομένων.
Τη συμφωνία με την εγκεκριμένη πράξη
Εξετάζεται εάν τα στοιχεία του αιτήματος συμφωνούν με τα προβλεπόμενα υποδείγματα και με τα στοιχεία της εγκεκριμένης πράξης.
Τα δικαιολογητικά
Ελέγχονται η νομιμότητα, η εγκυρότητα και η πληρότητα των δικαιολογητικών, καθώς και η τήρηση των όρων επιλεξιμότητας και των δεσμεύσεων του επιχειρηματικού σχεδίου.
Τη διπλή χρηματοδότηση
Προβλέπεται έλεγχος μέσω του Συστήματος Ελέγχου Διπλής Χρηματοδότησης.
Τις δαπάνες και τα παραστατικά
Ελέγχεται η επιλεξιμότητα των δαπανών και των σχετικών παραστατικών. Για το συγκεκριμένο πλαίσιο, παραστατικά με ημερομηνία έκδοσης πριν από την 1η Ιανουαρίου 2023 δεν είναι επιλέξιμα.
Το ΠΣΚΕ και οι «Δείκτες»: Μια λεπτομέρεια που δεν είναι καθόλου λεπτομέρεια
Κατά την υποβολή του αιτήματος πληρωμής ο δικαιούχος πρέπει να συμπληρώνει και την καρτέλα «Δείκτες».
Στις προβλεπόμενες περιπτώσεις καταχωρίζεται η τιμή «1», ενώ στις συλλογικές επενδύσεις καταχωρίζεται το συνολικό πλήθος των ατόμων ή των γεωργικών εκμεταλλεύσεων που επωφελούνται από την επένδυση.
Για τις συλλογικές επενδύσεις απαιτείται επιπλέον η καταχώριση των ΑΦΜ των μελών στους σχετικούς δείκτες.
Παράλληλα, υπάρχει ειδικός δείκτης για το φύλο του δικαιούχου ή του νόμιμου εκπροσώπου, όπου επιλέγεται η κατάλληλη τιμή από τη διαθέσιμη λίστα.
Τι γίνεται όταν εντοπιστεί λάθος
Ο αξιολογητής επιβεβαιώνει τις καταχωρίσεις στο ΠΣΚΕ και, εφόσον απαιτείται, μπορεί να προχωρήσει στη διόρθωση των σχετικών πεδίων.
Στις συλλογικές επενδύσεις επιβεβαιώνεται επίσης η ορθή καταχώριση του αριθμού των ωφελούμενων και των ΑΦΜ των μελών όπου απαιτείται.
Το σημείο αυτό έχει ιδιαίτερη πρακτική σημασία: τα στοιχεία που εμφανίζονται στο πληροφοριακό σύστημα αποτελούν μέρος του ελεγκτικού μηχανισμού.
Μειώσεις ή κυρώσεις; Υπάρχει δυνατότητα ένστασης
Εάν μετά τον διοικητικό έλεγχο προκύψουν μειώσεις ή κυρώσεις, ο δικαιούχος ενημερώνεται ηλεκτρονικά για το αποτέλεσμα.
Από την επόμενη ημέρα της ενημέρωσης ξεκινά η προβλεπόμενη προθεσμία μέσα στην οποία μπορεί να υποβάλει ενδικοφανή προσφυγή (ένσταση), συνοδευόμενη από τα απαραίτητα δικαιολογητικά που τεκμηριώνουν τις αντιρρήσεις του.
Άρα:
Έλεγχος → αποτέλεσμα → ηλεκτρονική ενημέρωση → ένσταση, εφόσον απαιτείται → εξέταση.
Πότε δημιουργείται ο φάκελος πληρωμής
Μετά την ολοκλήρωση των απαιτούμενων ελέγχων, οι αρμόδιοι φορείς καταχωρούν στο ΟΠΣΚΑΠ τα απαραίτητα στοιχεία για την καταβολή της ενίσχυσης.
Ακολουθούν η αναγνώριση και εκκαθάριση της δαπάνης και η δημιουργία της αντίστοιχης παρτίδας πληρωμής για τους επιλέξιμους δικαιούχους.
Ο φάκελος πληρωμής περιλαμβάνει συγκεκριμένα έγγραφα, μεταξύ των οποίων:
- Διαβιβαστικό Πληρωμής
- Κατάσταση Πληρωμής Υποχρεώσεων
- Συγκεντρωτική Κατάσταση Ελέγχου
- απαιτούμενες φορολογικές και ασφαλιστικές ενημερότητες, όπου προβλέπονται
- και, στην περίπτωση προκαταβολής, τα σχετικά έγγραφα της εγγυητικής.
Πληρωμές άνω των 10.000 ευρώ: Τι πρέπει να υπάρχει στον φάκελο
Για πράξεις συνολικού ποσού άνω των 10.000 ευρώ απαιτούνται αποδεικτικά φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας, σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις και χωρίς τον όρο της παρακράτησης.
Επομένως, η προετοιμασία του φακέλου δεν πρέπει να γίνεται την τελευταία στιγμή.
Από την υπηρεσία στην τράπεζα
Αφού ολοκληρωθεί η αναγνώριση και εκκαθάριση, ο φάκελος μεταφέρεται στη Διεύθυνση Πληρωμών Αγροτικών Ενισχύσεων.
Μετά τους απαραίτητους λογιστικούς ελέγχους εκδίδεται η εντολή πληρωμής ανά Περιφέρεια. Στη συνέχεια ενημερώνεται το ΟΠΣΚΑΠ και αποστέλλεται ηλεκτρονικό αρχείο στην τράπεζα για την πίστωση των δικαιούμενων ποσών στον λογαριασμό του δικαιούχου.
Μετά την εκτέλεση της εντολής, το τραπεζικό ίδρυμα επιστρέφει αρχείο που δείχνει εάν πραγματοποιήθηκε ή όχι η πίστωση.
Αν αποτύχει η πίστωση;
Η διαδικασία προβλέπει διορθωτικές ενέργειες. Σε περίπτωση απόρριψης της πίστωσης, η αρμόδια υπηρεσία ενημερώνεται μέσω ΟΠΣΚΑΠ και προχωρά στις απαραίτητες ενέργειες για την ένταξη του δικαιούχου σε νέο ηλεκτρονικό αρχείο και την εκ νέου πίστωση.
Ολόκληρη η διαδικασία σε 10 βήματα
| Βήμα | Διαδικασία |
|---|---|
| 1 | Υποβολή αιτήματος μέσω ΠΣΚΕ |
| 2 | Υποβολή δικαιολογητικών και παραστατικών |
| 3 | Συμπλήρωση των απαιτούμενων δεικτών |
| 4 | Διοικητικός έλεγχος |
| 5 | Επιτόπιος έλεγχος, όπου προβλέπεται |
| 6 | Αξιολόγηση επιλεξιμότητας |
| 7 | Αναγνώριση και εκκαθάριση δαπάνης |
| 8 | Δημιουργία και έγκριση παρτίδας πληρωμής |
| 9 | Έκδοση εντολής και αποστολή αρχείου στην τράπεζα |
| 10 | Πίστωση του λογαριασμού |
Τι πρέπει να ελέγξει ο δικαιούχος
Πριν από την οριστικοποίηση ενός αιτήματος πληρωμής, ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στα εξής:
☑ Το αίτημα έχει οριστικοποιηθεί στο ΠΣΚΕ.
☑ Έχουν επισυναφθεί τα προβλεπόμενα δικαιολογητικά.
☑ Τα παραστατικά είναι επιλέξιμα.
☑ Τα στοιχεία συμφωνούν με την εγκεκριμένη πράξη.
☑ Οι δείκτες έχουν συμπληρωθεί σωστά.
☑ Στις συλλογικές επενδύσεις έχουν καταχωριστεί τα απαιτούμενα στοιχεία και ΑΦΜ.
☑ Για ποσά άνω των 10.000 ευρώ υπάρχουν οι απαιτούμενες ενημερότητες.
☑ Σε περίπτωση προκαταβολής, έχει εξασφαλιστεί η απαιτούμενη εγγυητική.
☑ Σε περίπτωση εκκαθάρισης προκαταβολής, έχουν αντιμετωπιστεί οι τυχόν τόκοι.
::