Μέχρι το τέλος της εβδομάδας αναμένεται να πραγματοποιηθεί η πρώτη σημαντική καταβολή αποζημιώσεων προς τους κτηνοτρόφους της Λέσβου που επλήγησαν από τα μέτρα υποχρεωτικής θανάτωσης ζώων λόγω του αφθώδους πυρετού. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, περίπου 40 από τους συνολικά 111 δικαιούχους θα λάβουν τα ποσά που τους αναλογούν, ενώ για το σύνολο των αποζημιώσεων έχει προβλεφθεί κονδύλι ύψους 8 εκατ. ευρώ από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Ωστόσο, η διαδικασία δεν εξελίσσεται με τον αρχικά αναμενόμενο ρυθμό, καθώς οι υπηρεσίες του υπουργείου εντόπισαν σημαντικά προβλήματα κατά τον έλεγχο των φακέλων, γεγονός που οδήγησε σε πρόσθετους ελέγχους και καθυστερήσεις.
Γιατί καθυστερούν οι πληρωμές
Η βασική αιτία της καθυστέρησης εντοπίζεται στις ελλείψεις που διαπιστώθηκαν στα πρακτικά θανάτωσης και εκτίμησης της αξίας των ζώων. Σύμφωνα με τις αρμόδιες υπηρεσίες, σε αρκετές περιπτώσεις δεν υπήρχαν τα απαραίτητα στοιχεία που να τεκμηριώνουν με ακρίβεια το ύψος της αποζημίωσης.
Ειδικότερα, διαπιστώθηκε ότι:
- δεν είχαν καταγραφεί οι αριθμοί ενωτίων (ατομική σήμανση) των θανατωθέντων ζώων,
- δεν υπήρχε αναλυτική ταξινόμηση ανά ηλικιακή κατηγορία και φύλο,
- απουσίαζαν κρίσιμα στοιχεία που επιτρέπουν τον ακριβή υπολογισμό της οικονομικής αξίας κάθε εκτροφής.
Οι παραλείψεις αυτές χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα σοβαρές, καθώς η διαδικασία αποζημίωσης βασίζεται σε πλήρως τεκμηριωμένα στοιχεία.
Αποκλίσεις μεταξύ δηλώσεων και επίσημων μητρώων
Πέρα από τις ελλιπείς καταγραφές, οι ελεγκτικές υπηρεσίες εντόπισαν και αποκλίσεις μεταξύ του αριθμού των ζώων που δηλώθηκαν ως θανατωθέντα και εκείνων που εμφανίζονται καταγεγραμμένα στην ετήσια απογραφή του Δεκεμβρίου 2025 στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Κτηνιατρικής.
Το γεγονός αυτό υποχρέωσε την Κεντρική Υπηρεσία του ΥΠΑΑΤ να προχωρήσει σε εκτενέστερους διασταυρωτικούς ελέγχους πριν εγκρίνει τα τελικά ποσά των αποζημιώσεων, ώστε να διασφαλιστεί η νομιμότητα και η ορθή διάθεση των δημόσιων πόρων.
Τα επιπλέον δικαιολογητικά που ζητήθηκαν
Για την ολοκλήρωση του ελέγχου, το υπουργείο είχε ζητήσει από τους πληγέντες κτηνοτρόφους να καταθέσουν έως τις 9 Ιουλίου σειρά συμπληρωματικών δικαιολογητικών, μεταξύ των οποίων:
- τιμολόγια και δελτία αποστολής αγοράς ενωτίων,
- τιμολόγια και δελτία αποστολής πώλησης γάλακτος για το 2025,
- παραστατικά αγοράς ζωοτροφών,
- τιμολόγια και έγγραφα σφαγής ή πώλησης ζώων στα σφαγεία,
- άδειες διακίνησης ζώων του τελευταίου οκταμήνου πριν από την υποχρεωτική θανάτωση.
Τα στοιχεία αυτά χρησιμοποιούνται για να επιβεβαιωθεί η πραγματική παραγωγική δραστηριότητα κάθε εκμετάλλευσης και να διασταυρωθούν τα δεδομένα των φακέλων.
Πρώτες πληρωμές, αλλά όχι για όλους
Παρά τις καθυστερήσεις, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι περίπου 40 κτηνοτρόφοι, των οποίων οι φάκελοι έχουν ολοκληρωθεί και δεν παρουσιάζουν εκκρεμότητες, αναμένεται να πληρωθούν έως το τέλος της εβδομάδας.
Για τους υπόλοιπους παραγωγούς, η διαδικασία θα προχωρήσει σταδιακά, καθώς ολοκληρώνονται οι απαραίτητοι διοικητικοί και οικονομικοί έλεγχοι.
Κλιμάκιο του ΥΠΑΑΤ στη Λέσβο
Την ίδια στιγμή, στη Μυτιλήνη βρίσκεται η Προϊσταμένη της Γενικής Διεύθυνσης Κτηνιατρικής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, Κατερίνα Μαρίνου, συνοδευόμενη από κλιμάκιο κτηνιάτρων.
Η επίσκεψη πραγματοποιείται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη περίοδο για τη διαχείριση της ζωονόσου. Το κυβερνητικό κλιμάκιο συμμετέχει σε διαδοχικές συσκέψεις με τις τοπικές υπηρεσίες, προκειμένου να αξιολογήσει την πορεία αντιμετώπισης του αφθώδους πυρετού και να ενημερωθεί για την εξέλιξη των κρουσμάτων στις εκτροφές της Λέσβου.
Παράλληλα, προβλέπεται να παρακολουθήσει και τη διαδικασία υποχρεωτικής θανάτωσης ζώων στην περιοχή του Υψηλομέτωπου, όπου συνεχίζονται τα μέτρα περιορισμού της εξάπλωσης της νόσου.
Το μεγάλο στοίχημα
Η έγκαιρη καταβολή των αποζημιώσεων αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την επιβίωση των πληγεισών κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων, οι οποίες έχουν υποστεί σημαντικές οικονομικές απώλειες από τις υποχρεωτικές θανατώσεις. Ταυτόχρονα, το Υπουργείο καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη άμεσης οικονομικής στήριξης των παραγωγών και στην υποχρέωση αυστηρού ελέγχου των στοιχείων, ώστε οι αποζημιώσεις να καταβληθούν με πλήρη διαφάνεια και σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Οι επόμενες ημέρες θεωρούνται καθοριστικές τόσο για την πορεία των πληρωμών όσο και για την εξέλιξη της επιζωοτίας στη Λέσβο, καθώς η ολοκλήρωση των ελέγχων θα καθορίσει το χρονοδιάγραμμα αποζημίωσης των υπόλοιπων κτηνοτρόφων.