Η εναρκτήρια συνάντηση εργασίας για τη νέα συνεργασία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου, με βασικό αντικείμενο την ενίσχυση του συστήματος πιστοποίησης και εποπτείας της βιολογικής παραγωγής.
Η τεχνική συνεργασία επικεντρώνεται στην αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης και καταστρατήγησης των κανόνων, καθώς και στην αναμόρφωση του πλαισίου ελέγχου και πιστοποίησης των βιολογικών προϊόντων.
Σύμφωνα με το ΥΠΑΑΤ, βασικές προτεραιότητες αποτελούν η προστασία των καταναλωτών, η στήριξη των παραγωγών που τηρούν τους κανόνες και η ενίσχυση της αξιοπιστίας της ελληνικής βιολογικής παραγωγής.
Έλεγχοι βάσει κινδύνου και μεγαλύτερη ιχνηλασιμότητα
Το νέο έργο θα αξιοποιήσει τη διεθνή εμπειρία και τεχνογνωσία του ΟΟΣΑ σε θέματα διαφάνειας και αξιοπιστίας των συστημάτων πιστοποίησης, αντιμετώπισης της απάτης, εποπτείας βάσει ανάλυσης κινδύνου και ακεραιότητας των αλυσίδων εφοδιασμού.
Παράλληλα, προβλέπεται η αξιοποίηση καλών πρακτικών από άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και χώρες του ΟΟΣΑ, σε συντονισμό με τη Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (DG AGRI).
Στο επίκεντρο τίθενται η αυστηρότερη εποπτεία των φορέων πιστοποίησης, οι στοχευμένοι έλεγχοι βάσει ανάλυσης κινδύνου, η αξιοποίηση δεδομένων για τον εντοπισμό περιπτώσεων μη συμμόρφωσης και πιθανής απάτης, καθώς και η ενίσχυση της ιχνηλασιμότητας των βιολογικών προϊόντων.
Ευρήματα στο 35% των ελέγχων – Αποχώρησε το 20,5% των παραγωγών
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία των ελέγχων που προηγήθηκαν στις δράσεις βιολογικής κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας.
Σε δειγματοληπτικό έλεγχο 737 παραγωγών, το 35% των ελέγχων παρουσίασε ευρήματα μη συμμόρφωσης, ενώ ακόμη 20,5% των παραγωγών αποχώρησε οικειοθελώς μετά την ανακοίνωση των ελέγχων.
Έτσι, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΥΠΑΑΤ, συνολικά το 55,5% των περιπτώσεων είτε εμφάνισε ευρήματα μη συμμόρφωσης είτε αφορούσε παραγωγούς που αποχώρησαν.
Οι έλεγχοι επεκτάθηκαν και στους φορείς πιστοποίησης. Συνολικά επιβλήθηκαν 8 χρηματικά πρόστιμα σε 6 φορείς, ενώ σε 3 φορείς πιστοποίησης αποφασίστηκε εξάμηνη αναστολή έγκρισης.
Ακύρωση δράσεων και αναμόρφωση του συστήματος
Η συνεργασία με τον ΟΟΣΑ αποτελεί συνέχεια των παρεμβάσεων που έχει δρομολογήσει το ΥΠΑΑΤ για την αναδιάρθρωση του συστήματος βιολογικής παραγωγής.
Τον περασμένο Μάιο, μετά την ολοκλήρωση εκτεταμένων ελέγχων, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, ανακοίνωσε την ακύρωση των δράσεων βιολογικής κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας, το «πάγωμα» νέων δράσεων βιολογικής παραγωγής και την αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται νέο σύστημα ελέγχων με αυστηρότερους κανόνες, μεγαλύτερη ιχνηλασιμότητα και αξιοποίηση σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων.
Παράλληλα, έχει συσταθεί ειδική Task Force για τη βιολογική παραγωγή, υπό τον συντονισμό του γενικού γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρου Πρωτοψάλτη, ενώ έχει προηγηθεί διάλογος με τους Φορείς Ελέγχου και Πιστοποίησης, τον ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ και τις αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου.
Ο κ. Πρωτοψάλτης σημείωσε ότι με τη συνεργασία με τον ΟΟΣΑ το υπουργείο περνά «από τη διαπίστωση των προβλημάτων στην οργανωμένη μεταρρύθμιση του συστήματος πιστοποίησης και ελέγχου», δίνοντας έμφαση στους ελέγχους βάσει κινδύνου, στην ιχνηλασιμότητα, στην αξιοποίηση δεδομένων και στα ψηφιακά εργαλεία.
Όπως ανέφερε, στόχος είναι η πιστοποίηση των βιολογικών προϊόντων να αποτελεί ουσιαστική εγγύηση για τον καταναλωτή και παράλληλα να προστατεύει τους παραγωγούς που τηρούν τους κανόνες.
