Ο Σύνδεσμος Αγροτικών Συνεταιριστικών Οργανώσεων Ελλάδος (Σ.Α.Σ.Ο.Ε.) καταθέτει ολοκληρωμένες προτάσεις για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της ελληνικής ελαιοκομίας, με βασικό στόχο τη δημιουργία ενός σύγχρονου, διαλειτουργικού και φιλικού προς τον παραγωγό ψηφιακού οικοσυστήματος.
Κεντρική θέση του Σ.Α.Σ.Ο.Ε. αποτελεί η ανάπτυξη ενός νέου Ελαιοκομικού Μητρώου, η καθιέρωση Ψηφιακής Ταυτότητας της Αγροτικής Εκμετάλλευσης και η εφαρμογή της ψηφιακής διακίνησης ελαιοκάρπου και ελαιολάδου, χωρίς να δημιουργούνται νέες γραφειοκρατικές υποχρεώσεις για τους παραγωγούς, τους συνεταιρισμούς και τις επιχειρήσεις.
Βασική αρχή: μία δήλωση, πολλαπλή αξιοποίηση
Ο Σ.Α.Σ.Ο.Ε. υποστηρίζει ότι κάθε στοιχείο που έχει ήδη δηλωθεί στη Δημόσια Διοίκηση δεν πρέπει να ζητείται ξανά από τον παραγωγό. Για τον λόγο αυτό προτείνει την πλήρη εφαρμογή της αρχής της «Μίας Δήλωσης» (Once Only Principle), με διαλειτουργικότητα μεταξύ όλων των πληροφοριακών συστημάτων του Δημοσίου.
Η φιλοσοφία αυτή βασίζεται σε:
- μηδενική πρόσθετη γραφειοκρατία,
- ενιαία καταχώριση δεδομένων,
- αυτόματη ενημέρωση όλων των μητρώων,
- ψηφιακές υπηρεσίες που διευκολύνουν τον παραγωγό,
- προσαρμογή στις ιδιαιτερότητες της ελληνικής γεωργίας.
Η Δήλωση ΟΣΔΕ ως Ψηφιακή Ταυτότητα της Αγροτικής Εκμετάλλευσης
Ο Σ.Α.Σ.Ο.Ε. προτείνει την αξιοποίηση της υφιστάμενης Δήλωσης Ο.Σ.Δ.Ε. ως του βασικού ψηφιακού πυλώνα των αγροτικών εκμεταλλεύσεων.
Η Δήλωση Ο.Σ.Δ.Ε. μπορεί να εξελιχθεί σε Ψηφιακή Ταυτότητα της Αγροτικής Εκμετάλλευσης, ενημερώνοντας αυτόματα:
- το Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων,
- το Ελαιοκομικό Μητρώο,
- το Αμπελουργικό Μητρώο,
- το Μελισσοκομικό Μητρώο,
- κάθε άλλο ειδικό πληροφοριακό σύστημα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Για τους παραγωγούς που ήδη υποβάλλουν Ο.Σ.Δ.Ε., δεν θα πρέπει να προκύπτει καμία νέα υποχρέωση καταχώρισης στοιχείων.
Νέο, απλουστευμένο Ελαιοκομικό Μητρώο
Ο Σ.Α.Σ.Ο.Ε. επισημαίνει ότι το σημερινό Ελαιοκομικό Μητρώο χαρακτηρίζεται από σημαντική γραφειοκρατία και δυσλειτουργίες, οι οποίες επιβαρύνουν τόσο τους παραγωγούς όσο και τις Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (Δ.Α.Ο.Κ.).
Για τον λόγο αυτό προτείνει:
- αυτόματη ενημέρωση του Μητρώου μέσω του Ο.Σ.Δ.Ε.,
- διαλειτουργικότητα με το Ελληνικό Κτηματολόγιο, την Α.Α.Δ.Ε. και άλλα δημόσια συστήματα,
- δημιουργία Ψηφιακού Φακέλου Ελαιοπαραγωγού,
- ηλεκτρονική έκδοση όλων των πιστοποιητικών,
- ελέγχους με βάση την ανάλυση κινδύνου και δειγματοληπτικές διαδικασίες.
Ψηφιακή διακίνηση ελαιοκάρπου και ελαιολάδου
Ο Σ.Α.Σ.Ο.Ε. θεωρεί ότι η ψηφιακή διακίνηση μπορεί να ενισχύσει τη διαφάνεια και την ιχνηλασιμότητα, αρκεί να προσαρμοστεί στις πραγματικές συνθήκες της ελληνικής παραγωγής.
Μεταξύ των βασικών προτάσεων περιλαμβάνονται:
- το ψηφιακό δελτίο διακίνησης να δημιουργείται κυρίως από το ελαιοτριβείο ή τον συνεταιρισμό για λογαριασμό του παραγωγού,
- οι δηλώσεις συγκομιδής να παράγονται αυτόματα από τα στοιχεία παραλαβής,
- μία μόνο καταχώριση να ενημερώνει όλα τα απαραίτητα μητρώα και τις διοικητικές υποχρεώσεις,
- η διακίνηση του ελαιολάδου να βασίζεται στα ήδη υφιστάμενα ψηφιακά φορολογικά παραστατικά και στις καταχωρίσεις των ελαιοτριβείων.
Ψηφιακές υποδομές και στήριξη των παραγωγών
Ο Σ.Α.Σ.Ο.Ε. υπογραμμίζει ότι η επιτυχία κάθε ψηφιακής μεταρρύθμισης εξαρτάται από την ύπαρξη κατάλληλων υποδομών και την υποστήριξη των χρηστών.
Για τον λόγο αυτό ζητά:
- απλές και εύχρηστες ψηφιακές εφαρμογές,
- δυνατότητα εξυπηρέτησης μέσω συνεταιρισμών και ελαιοτριβείων,
- ανοικτές και ασφαλείς διεπαφές (APIs),
- λειτουργία ακόμη και σε περιοχές με περιορισμένη συνδεσιμότητα.
Παράλληλα επισημαίνει ότι οι Δ.Α.Ο.Κ. δεν μπορούν να στηρίξουν ένα σύστημα που βασίζεται σε μαζικές χειροκίνητες καταχωρίσεις και απαιτείται σχεδιασμός που θα αξιοποιεί τον αυτοματισμό.
Αναγκαία μεταβατική περίοδος
Ο Σ.Α.Σ.Ο.Ε. θεωρεί απαραίτητη:
- την πιλοτική εφαρμογή των νέων πληροφοριακών συστημάτων,
- επαρκή χρόνο προσαρμογής για όλους τους εμπλεκόμενους,
- εκπαίδευση παραγωγών, συνεταιρισμών και επιχειρήσεων,
- μη επιβολή κυρώσεων όταν υπάρχουν τεχνικές δυσλειτουργίες ή αποδεδειγμένα προβλήματα συνδεσιμότητας.
Ένα ενιαίο ψηφιακό οικοσύστημα για την ελληνική ελαιοκομία
Ο Σ.Α.Σ.Ο.Ε. εκτιμά ότι η επιτυχία του ψηφιακού μετασχηματισμού δεν θα εξαρτηθεί από τον αριθμό των νέων δηλώσεων που θα απαιτούνται, αλλά από την ικανότητα της Πολιτείας να αξιοποιήσει τα ήδη διαθέσιμα δεδομένα, να διασυνδέσει τα πληροφοριακά συστήματα και να καταργήσει περιττές διαδικασίες.
Στόχος είναι ένα ενιαίο, αξιόπιστο και λειτουργικό ψηφιακό περιβάλλον που θα υπηρετεί τον παραγωγό, θα ενισχύει τη διαφάνεια, την ιχνηλασιμότητα και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής ελαιοκομίας.
Γιώργος Κατσούλης
Πρόεδρος Δ.Σ. Σ.Α.Σ.Ο.Ε.
