Σημαντικές αλλαγές στη διαχείριση και την πληρωμή των αγροτικών ενισχύσεων της ΚΑΠ 2023-2027 φέρνει η κοινή απόφαση που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β΄3554/2026. Η ΑΑΔΕ μεταβιβάζει κρίσιμες αρμοδιότητες στις υπηρεσίες των Περιφερειών, οι οποίες αναλαμβάνουν τον έλεγχο, την εκκαθάριση και την έγκριση πληρωμών για παρεμβάσεις όπως οι Νέοι Αγρότες, τα Σχέδια Βελτίωσης και η Απονιτροποίηση, με στόχο την ταχύτερη καταβολή των ενισχύσεων και την αποτελεσματικότερη παρακολούθηση των έργων.
Ο ρόλος των ΔΑΟΚ και των Διευθύνσεων Αγροτικής Οικονομίας
Στο εξής, οι Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (ΔΑΟΚ), οι Διευθύνσεις Αγροτικής Οικονομίας των Περιφερειών (ΔΑΟΠ) και οι Ειδικές Υπηρεσίες Διαχείρισης των Περιφερειών θα είναι υπεύθυνες για την εξέταση των δικαιολογητικών, τον έλεγχο της επιλεξιμότητας και την έγκριση των πληρωμών που αφορούν παρεμβάσεις του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΑΠ 2023-2027, όπως τα Σχέδια Βελτίωσης και οι Νέοι Αγρότες.
Οι αρμοδιότητες αυτές εντάσσονται στο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου και περιλαμβάνουν τη διασφάλιση της νομιμότητας των αιτήσεων, την τήρηση των ευρωπαϊκών κανόνων και την ολοκλήρωση των διαδικασιών έγκρισης πριν από την καταβολή των ενισχύσεων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην αντιμετώπιση πιθανών παρατυπιών. Σε περιπτώσεις αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών προβλέπεται η επιβολή δημοσιονομικών διορθώσεων και η ανάκτηση των χρημάτων από τους δικαιούχους.
Ποια ευθύνη διατηρεί η ΑΑΔΕ απέναντι στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Παρότι μέρος των διαδικασιών μεταφέρεται στις Περιφέρειες, η ΑΑΔΕ εξακολουθεί να έχει τον γενικό συντονισμό του συστήματος και διατηρεί την ευθύνη απέναντι στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη σωστή και νόμιμη διαχείριση των κοινοτικών κονδυλίων, καθώς και για την υποβολή των σχετικών οικονομικών στοιχείων.
Η αποκέντρωση αυτή αποσκοπεί στην επιτάχυνση των διαδικασιών πληρωμής και στην αποτελεσματικότερη παρακολούθηση των έργων και δράσεων που χρηματοδοτούνται μέσω της ΚΑΠ 2023-2027.
Ειδικότερα:
- Οι ΔΑΟ και ΔΑΟΚ αναλαμβάνουν τον έλεγχο και την εκκαθάριση πληρωμών για δράσεις όπως η μείωση της νιτρορύπανσης, τα Σχέδια Βελτίωσης, οι επενδύσεις εξοικονόμησης νερού, οι ενεργειακές επενδύσεις, τα θερμοκήπια, η εγκατάσταση νέων γεωργών και τα συστήματα ποιότητας γεωργικών προϊόντων.
- Οι ΔΑΟΠ θα διαχειρίζονται πληρωμές που αφορούν επενδύσεις στη μεταποίηση και εμπορία γεωργικών προϊόντων, δασοκομικές επενδύσεις, καθώς και δράσεις εκπαίδευσης και κατάρτισης του αγροτικού πληθυσμού.
- Οι Ειδικές Υπηρεσίες Διαχείρισης των Περιφερειών θα έχουν την ευθύνη για έργα εγγειοβελτιωτικών υποδομών, παρεμβάσεις οδοποιίας προς αγροτικές και κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις, δράσεις προστασίας δασών, μικρά αρδευτικά έργα, συνεργασίες καινοτομίας μέσω Επιχειρησιακών Ομάδων και τις ανειλημμένες υποχρεώσεις του προγράμματος LEADER.
Με τις νέες ρυθμίσεις επιδιώκεται η μεγαλύτερη συμμετοχή των περιφερειακών υπηρεσιών στη διαχείριση των αγροτικών ενισχύσεων, ώστε οι διαδικασίες να γίνονται πιο άμεσα και με καλύτερη εποπτεία των χρηματοδοτούμενων παρεμβάσεων.