Από τα 25-26 λεπτά το κιλό μέχρι τα 21 λεπτά στη Βόρεια Ελλάδα – Αναλυτικά τα έξοδα της καλλιέργειας και τι απομένει στον παραγωγό
Η εικόνα μπορεί να δείχνει στο χωράφι μια μέση απόδοση 1.500 κιλά καλαμπόκι το στρέμμα. Πίσω όμως από την παραγωγή κρύβεται μια δύσκολη οικονομική εξίσωση, καθώς το κόστος καλλιέργειας, η συγκομιδή και η τιμή πώλησης καθορίζουν τελικά αν ο παραγωγός θα έχει πραγματικό εισόδημα ή απλώς θα καλύψει τα έξοδά του.
Με τα σημερινά δεδομένα του συγκεκριμένου παραδείγματος, η παραγωγή των 1.500 κιλών/στρέμμα μπορεί να αφήσει ένα μικρό περιθώριο όταν η τιμή φτάνει τα 25-26 λεπτά το κιλό, ενώ στα 21 λεπτά η καλλιέργεια ουσιαστικά κινείται στο όριο.
Πόσο κοστίζει η καλλιέργεια σ΄ένα στρέμμα καλαμπόκι
Ο παραγωγός ξεκινά με ένα κόστος περίπου 40 ευρώ για τον σπόρο ανά στρέμμα. Στη συνέχεια προστίθενται περίπου 6-8 ευρώ για τα ζιζανιοκτόνα, με το κόστος να διαφοροποιείται ανάλογα με την εταιρεία και τα σκευάσματα που θα χρησιμοποιηθούν. Το ενοίκιο της γης υπολογίζεται στα 60 ευρώ/στρέμμα, ενώ το νερό προσθέτει ακόμη 15 ευρώ. Οι κατεργασίες του χωραφιού υπολογίζονται συνολικά σε περίπου 20 ευρώ/στρέμμα. Η μεγαλύτερη ίσως επιβάρυνση είναι η λίπανση. Για περίπου 120 κιλά λιπάσματος ανά στρέμμα, με 60 κιλά βασική και 60 κιλά επιφανειακή λίπανση, υπολογίζεται ένα μέσο κόστος 150 ευρώ με ΦΠΑ (οι τιμές των λιπασμάτων διαφοροποιούνται συνεχώς.
Έτσι, το κόστος πριν από τη συγκομιδή φτάνει περίπου τα: 291-293 ευρώ/στρέμμα. Και ακόμη δεν έχει μπει η κομπίνα στο χωράφι.
Η συγκομιδή «τρώει» ακόμη 8%-10%
Η αμοιβή της κομπίνας υπολογίζεται στο 8%-10% επί της αξίας της παραγωγής.
Με 1.500 κιλά/στρέμμα και τιμή 26 λεπτά, η παραγωγή αξίζει 390 ευρώ/στρέμμα. Η συγκομιδή κοστίζει επομένως περίπου 31-39 ευρώ.
Στα 25 λεπτά, τα έσοδα είναι 375 ευρώ/στρέμμα και η κομπίνα κοστίζει περίπου 30-37,5 ευρώ.
Στα 21 λεπτά, τα έσοδα πέφτουν στα 315 ευρώ/στρέμμα, ενώ η συγκομιδή κοστίζει περίπου 25-31,5 ευρώ.
Τι μένει στα 26 λεπτά;
Με τιμή πώλησης 0,26 ευρώ/κιλό: 1.500 κιλά × 0,26 € = 390 €/στρέμμα έσοδα, αφαιρώντας τα έξοδα καλλιέργειας και την κομπίνα, απομένουν περίπου: 58-68 ευρώ/στρέμμα.
Και αυτό είναι το αποτέλεσμα πριν υπολογιστούν τυχόν πρόσθετα έξοδα, έκτακτες επεμβάσεις, χρηματοδοτήσεις, φορολογία και η προσωπική εργασία του παραγωγού.
Στα 25 λεπτά
Με τιμή 0,25 ευρώ/κιλό, τα έσοδα διαμορφώνονται στα: 375 ευρώ/στρέμμα. Μετά την αφαίρεση των εξόδων, απομένουν περίπου: 45-54 ευρώ/στρέμμα.
Δηλαδή, για 100 στρέμματα, το μικτό περιθώριο πριν από τις υπόλοιπες επιβαρύνσεις είναι περίπου 4.500-5.400 ευρώ.
Και στα 21 λεπτά;
Εδώ βρίσκεται το μεγάλο πρόβλημα. Με τιμή 0,21 ευρώ/κιλό, τα 1.500 κιλά δίνουν μόλις:315 ευρώ/στρέμμα.
Με κόστος παραγωγής περίπου 291-293 ευρώ και επιπλέον κόστος συγκομιδής 25,2-31,5 ευρώ, το αποτέλεσμα βρίσκεται περίπου στο ΜΗΔΕΝ και περιμένει τις ενισχύσεις.
Με άλλα λόγια, στα 21 λεπτά το κιλό, ο παραγωγός μπορεί να δουλεύει ουσιαστικά χωρίς κέρδος ή ακόμη και με ζημιά, παρά την υψηλή απόδοση των 1.500 κιλών.
Η διαφορά των 5 λεπτών κοστίζει ακριβά
Από τα 21 στα 26 λεπτά υπάρχει διαφορά 5 λεπτών ανά κιλό. Στα 1.500 κιλά αυτό σημαίνει 75 ευρώ επιπλέον ακαθάριστα έσοδα ανά στρέμμα.
Για μια εκμετάλλευση 100 στρεμμάτων, η διαφορά φτάνει τα 7.500 ευρώ. Αυτό δείχνει πόσο καθοριστική είναι η τιμή παραγωγού για την τελική οικονομική εικόνα της καλλιέργειας καλαμποκιού.
Αιτωλοακαρνανία, Πρέβεζα και Βόρεια Ελλάδα
Στην Αιτωλοακαρνανία και την Πρέβεζα, με τιμές της τάξης των 25-26 λεπτών, ο παραγωγός που πετυχαίνει απόδοση 1.500 κιλά/στρέμμα έχει ένα μικρό θετικό περιθώριο.
Όταν όμως η τιμή υποχωρεί στα 21 λεπτά, όπως μπορεί να συμβαίνει σε παραγωγικές ζώνες της Βόρειας Ελλάδας, το περιθώριο σχεδόν εξαφανίζεται. Και αυτό γίνεται ακόμη πιο ανησυχητικό αν η απόδοση δεν φτάσει τα 1.500 κιλά ή αν προκύψουν επιπλέον έξοδα μέσα στη χρονιά.
Το πραγματικό ερώτημα: πόσα μένουν στον παραγωγό;
Η απάντηση είναι ότι, με τα συγκεκριμένα δεδομένα, δεν μένουν πολλά.
Η καλλιέργεια απαιτεί σημαντικό κεφάλαιο, ενώ μεγάλο μέρος των εσόδων επιστρέφει στους προμηθευτές εφοδίων, στο ενοίκιο, στο νερό και στη συγκομιδή.
Γι’ αυτό όλοι περιμένουν τις ενισχύσεις
Η εικόνα αυτή εξηγεί γιατί οι παραγωγοί κάθε χρόνο στρέφουν το βλέμμα τους και στις ενισχύσεις.
Όταν η τιμή του καλαμποκιού βρίσκεται στα 25-26 λεπτά, υπάρχει ένα μικρό περιθώριο που μπορεί να στηρίξει την καλλιέργεια. Όταν όμως η τιμή πέσει στα 21 λεπτά, το περιθώριο αυτό ουσιαστικά εξαφανίζεται.
Έτσι, για τον παραγωγό οι ενισχύσεις δεν αποτελούν απλώς ένα επιπλέον έσοδο. Για πολλούς παραγωγούς αποτελούν πλέον κρίσιμο κομμάτι της συνολικής οικονομικής εξίσωσης και εκεί στρέφεται η προσδοκία τους στο τέλος της καλλιεργητικής περιόδου.
Γιατί όταν το κόστος ανεβαίνει, η τιμή παραγωγού πιέζεται και η συγκομιδή απορροφά ένα σημαντικό μέρος της αξίας της παραγωγής, η βιωσιμότητα της καλλιέργειας δεν κρίνεται μόνο στο χωράφι, αλλά και στο τελικό ποσό που θα επιστρέψει στον παραγωγό.
Βεβαίως. Με βάση ακριβώς τα στοιχεία του κειμένου, ο πίνακας ανά στρέμμα είναι:
| Τιμή καλαμποκιού | Έσοδα | Κόστος καλλιέργειας | Κόστος κομπίνας | Σύνολο εξόδων | Υπόλοιπο παραγωγού |
|---|---|---|---|---|---|
| 26 λεπτά/κιλό | 390 € | 291–293 € | 31,2–39 € | 322,2–332 € | 58–67,8 € |
| 25 λεπτά/κιλό | 375 € | 291–293 € | 30–37,5 € | 321–330,5 € | 44,5–54 € |
| 21 λεπτά/κιλό | 315 € | 291–293 € | 25,2–31,5 € | 316,2–324,5 € | –9,5 έως –1,2 € |
Ανάλυση εξόδων ανά στρέμμα
| Έξοδο | Κόστος |
|---|---|
| Σπόρος | 40 € |
| Ζιζανιοκτόνα | 6–8 € |
| Ενοίκιο γης | 60 € |
| Νερό | 15 € |
| Κατεργασίες | 20 € |
| Λίπασμα | 150 € |
| Σύνολο πριν την κομπίνα | 291–293 € |
Οι υπολογισμοί είναι ενδεικτικοί και βασίζονται αποκλειστικά στα κόστη και τις αποδόσεις του συγκεκριμένου παραδείγματος. Δεν περιλαμβάνονται τυχόν ενισχύσεις, συνδεδεμένη ενίσχυση, φορολογία, χρηματοοικονομικό κόστος ή πρόσθετες καλλιεργητικές δαπάνες.